Πιάσε μια...κινομαλά να ξεδιψάσουμε - Του Μανώλη Δημελλά

Όταν οι Αρμένιοι μάστορες έφτιαξαν το ξακουστό μπράντυ Αραράτ είχαν μια έξυπνη ιδέα, αποφάσισαν να στείλουν αντιπροσώπους στα πέρατα του κόσμου. Όχι για να το πουλήσουν, αρχικά ήθελαν να το διαφημίσουν!

Πρώτα έντυσαν τους δικούς τους με ακριβά κουστούμια και έπειτα τους έβαλαν να απαιτούν σε όλα τα εστιατόρια και τα μεγάλα ξενοδοχεία το ακόμη άγνωστο Αρμένικο ποτό, που βγαίνει από τους παλαιότερους αμπελώνες, γνωστούς με το όνομα οι κήποι του Νώε. Έτσι το Αρμένικο κονιάκ δεν άργησε να γίνει διάσημο (άσε που το άξιζε κιόλας), έπειτα να κατακτήσει δεκάδες βραβεία και να το αγαπήσουν ένα σωρό επώνυμοι όπως ο Winston Churchill, που λέγεται ότι παραλάμβανε 300 φορτία κονιάκ κάθε χρόνο, αθόρυβα λοιπόν κατάκτησε όλο τον πλανήτη.

Δεν έγινε το ίδιο με τον χυμό της καρπάθικης κινομαλάς, της φασκομηλιάς όπως είναι το γνωστό όνομα της.

Ο εμπνευστής του ιδιαίτερου ποτού,  ο Τέλης Πουζουκάκης, πίστεψε ότι αυτό  το δροσιστικό αναψυκτικό που μάλιστα είχε ελάχιστα συντηρητικά,  θα γινόταν το σύμβολο της Καρπάθου.

Η φασκομηλιά είναι πασίγνωστη από την αρχαιότητα και για τους Έλληνες εκείνης της αρχαίας εποχής ήταν πολυφάρμακο, ενώ για τους Λατίνους το ιερό φυτό της Αθανασίας. Ο χυμός της έχει αντιβακτηριδιακή, καρδιοτονωτική, αντιδιαβητική και διεγερτική δράση. Είναι το φάρμακο για όλες τις ασθένειες!

Κι όμως ο χυμός της καρπάθικης φασκομηλιάς δεν περπάτησε και έμεινε να στοιχειώνει τα μυαλά εκείνων που τον είχαν δοκιμάσει!

Ηταν δυνατό ποτό το "Φρας", έτσι το είχε βαφτίσει ο Τέλης πριν τριάντα χρόνια, και δεν λησμονιέται εύκολα η ξεχωριστή γεύση, που κράταγε το άρωμα της ακόμη και νερωμένη!

Η καρπάθικη ποτοποιία "Πουζουκάκης" πάει 60 χρόνια πίσω. Ξεκίνησε το 1957, από δυο χαλκίτες, τον Πουζουκάκη και τον Παπαδόπουλο, που ήρθαν ως εργάτες στην Κάρπαθο όμως είδαν τις ανάγκες του νησιού και έκαναν το πρώτο βήμα για τη δημιουργία μης μικρής βιοτεχνίας εμφιαλώσεως αναψυκτικών.

Έμεινε μονάχα ο ένας, ο Πουζουκάκης, να παλεύει με ένα χειροποίητο εμφιαλωτήριο, πρώτα να γεμίζει καμμιά εικοσαριά κασόνια λεμονάδα και πορτοκαλάδα, έπειτα να φορτώνει το μεταφορικό του μέσο, ένα γαϊδαράκο! Και έτσι να κάνει διανομή στα χωριά της Καρπάθου.

Ο πρωτοπόρος Γιάννης Πουζουκάκης είχε δουλέψει μέσα στο '50 σε ροδιακές ποτοποιίες και γνώριζε τα μυστικά της εμφιαλώσεως αναψυκτικών, έτσι δεν άργησε να αναπτύξει την καρπάθικη βιοτεχνία. Από τότε πέρασαν πολλά χρόνια, το πρώτο εργαστήριο μεταφέρθηκε, από τα δυο δωμάτια του σπιτιού του και έγινε εργοστάσιο στο Πλατύολο. Αρκετές φορές άλλαξαν τα μηχανημάτα και από εκεί που εμφιάλωναν και τάπωναν με τα χέρια λίγα μπουκάλια κάθε μέρα, σήμερα υπάρχει γραμμή παραγωγής που φτάνει για χιλιάδες εμφιαλώσεις αναψυκτικών την ώρα.

Τον ρωτάω αν έβγαλε χρήμα με το τσουβάλι και εκείνος γελάει και απαντά: "Παλεύουμε να ζήσουμε, κάνουμε αυτό που αγαπάμε μεγαλώνουμε την οικογένεια πάνω στο τόπο μας και κερδίζουμε τίμια ένα μεροκάματο, αυτό είναι όλο".

Κι όταν απορώ για τις μυστικές συνταγές δεν κρύβει λόγια, θυμίζει τον χαρακτήρα του την εποχή που έπαιζε ποδόσφαιρο με την ομάδα του "Ποσειδώνα". Τότε τον φώναζαν "Τελάρα" και έμεινε στη μνήμη του προέδρου, του Γιάννη Βιτώρη, για το πάθος, τον αυθορμητισμό και τη μαχητικότητα του μέσα στο αγώνα. Και σήμερα γίνεται χείμαρρος: "δεν είναι τα μυστικά, είναι η ποιότητα  των πρώτων υλών που χρησιμοποιούμε, και φροντίζουμε να είναι όλα ΑΑ.  Η Κάρπαθος είναι ο τόπος μας, εδώ ζούμε και θέλουμε το καλύτερο για όλους και πρώτα από όλα για τα παιδιά μας".

Είναι μέρες που αναζητούσα στα Πηγάδια τον Τέλη, όχι δεν είναι σνομπ και δύσκολος, κάθε άλλο. Δουλεύει μέρα-νύχτα στο εργοστάσιο και μετά πιάνει τις διανομές, βλέπεις δεν έχει γραφεία τύπου και επικοινωνίας, προσπαθεί και δίνει τον αγώνα του για να κάνει πιο ανταγωνιστικά τα αναψυκτικά της Καρπάθου.

Παίρνει θάρρος από τους άγνωστους που δοκιμάζουν την πορτοκαλάδα και τη λεμονάδα και έπειτα τον ψάχνουν για να του σφίξουν το χέρι. Κι όμως έχει το κρυφό παράπονο του, θάθελε να έχει πιο πολλούς φανατικούς καρπάθιους, θα ήθελε να είναι περισσότερο περήφανοι οι ντόπιοι για το τοπικό αναψυκτικό τους και να είναι το πρώτο μέσα στις καρδιές τους. Μα και πάλι δεν το βάζει κάτω, δεν αμφιβάλλει για τις δημιουργίες του.

Όσοι από εσάς δεν έτυχε να δοκιμάσουν το χυμό της καρπάθικης κινομαλάς (φασκομηλιάς) ίσως να βρουν μια ευκαιρία τα επόμενα χρόνια, αφού τα παιδιά του Τέλη Πουζουκάκη πιέζουν τον πατέρα τους να το επιχειρήσει ξανά και να ξαναβγάλει αυτό το μοναδικό προϊόν στην αγορά.

Ευτυχώς υπάρχει πάντα η απίθανη λεμονάδα Πουζουκάκη!

Όπως και να έχει οι μικρές επιχειρήσεις κάθε τόπου αξίζουν περισσότερη προσοχή μα και φροντίδα από όλους μας.  

Ας μη ξεχνάμε οτι η Κάρπαθος είναι στο σήμα των αναψυκτικών  του Πουζουκάκη και αυτό κάνει τα αναψυκτικά "Box" ακόμη πιο σπουδαία.

Manolis Dimellas